Het Maan-archetype
terug naar het submenu 'planetaire archetypen'
verder naar 'het Mercurius-archetype'
terug naar menu 'Favoriete kunst' / beschouwingen over kunstgeschiedenis
Joffra: Cancer;
Artemis, de Godin van de Maan en de jacht [Diana] is de heerser over Kreeft... De Maankracht is sterk verbonden met het water en de zee, die men hier dan ook ziet... Blauwgroen associeert men vaak als kleur met het water [de zee].
De Maan is dromerig en mysterieus, geheimzinnig.
Het hangt sterk samen met de levenskrachten in de natuur,
.jpg)
vandaar dat Artemis als beeld van de eeuwige kinderlijke onschuld, in de natuur leeft, met de dieren in het bos en met haar nymfen speelt...
De Maan representeert het meest primitieve in de mens, de
overlevingsdrift. Het hoort ook bij primitieve volkeren en boeren en bij degenen
die nog één met de natuur zijn...
Bij natuur- of oervolkeren is er nog een
matriarchaat, Moeder de vrouw is nog de baas, de vrouwelijke levenskracht die in
staat is om te baren en zich voort te planten, het gaat om de meest primaire
natuurdriften, de seksuele oerkrachten ook...
Toen de cultuur voortschreed en de mens zich losmaakte van de natuur grepen de mannen de macht,
want de vrouw en haar maankrachten representeren de verbinding met de natuur.
De goden werden niet meer in het heilige woud vereerd, maar in een dood gebouw in de stad.
De heilige eiken en bossen van de Kelten en Germanen werden omgehakt, en de vrouwen die nog een oude verbinding met de natuur hadden als kruidenvrouwtjes ed. werden tot 'Heksen' verketterd en massaal verbrand, vervolgd en gemarteld door de inquisitie.
Hecate was ook een Maangodin, de godin van de heksen, de 'hecataren'....
Verering voor de boomgeesten, de natuurgeesten,
.jpg)
voor de wezens in de natuur werd
tot 'zwarte missen', 'heksensabbats' en 'copuleren met de duivel'... [Bij
de natuurvolkeren vinden we dat echter nog steeds in het 'Animisme'...]
Deze denaturatie van de mannen-maatschappij heeft in onze tijd geleid tot een alomvattende verwoesting van de natuur.
Het wordt tijd dat de vrouwen met hun Maankrachten de mens weer in verbinding brengen met de natuur, het wordt tijd
dat het matriarchaat weer in ere wordt hersteld, dat Artemis en Diana weer als
natuurgodinnen op de voorgrond komen te staan...
Mellie Uyldert en andere wijze
vrouwen zijn wat dat betreft een groots voorbeeld....
De deugd van de maan is de voorzichtigheid, Kreeft hangt samen met de drift tot
zelfbehoud, de overlevingsdrift. Het gaat hier om het pure en elementaire
lijfsbehoud, eten, voorraden aanleggen, oplettendheid voor gevaar, de 'fight-flight-fright'-reactie,
het verstoppen bij gevaar en het zich verschuilen in holen, huizen en pantsers
etc.
De Maan hangt ook samen met sexualiteit, voortplanting en moederschap.
Virgo
Alhoewel Mercurius als de heerser over Maagd geldt zien we in Maagd ook duidelijk een verbinding met Maanaspecten, zoals het moederschap, de moeder.
De Maagd
Maria in het blauw, de drift om de kinderen te beschermen en te omhullen.
De B
is de Maantoon en B groot is de Maagd-toonsoort.
Ook in B klein zien we vaak moederthematiek naar voren komen, zoals het 1e deel uit het Stabat mater van Dvorack, 'Ases tod' [de moeder van Peer Gynth], etc.
De hemelse Maagd waart in september door de natuur om haar tere en kwetsbare kinderen te beschermen, de zaden en kiemen in de planten. Vandaar dat ze wordt voorgesteld met de korenaar in de hand.
De B [en de P] is de Maagdklank van het Beschermen, het Behoeden en omhullen. Ook het Brood is een B-woord, dat van het koren wordt gemaakt, dat in die tijd wordt geoogst en ons tot voedsel dient. De Buik is het Maagd-gebied in de mens, het hangt dus sterk samen met het voeden, en uit de Buik wordt de Baby geBoren, die de moeder moet Baren, en Beschermen, en die zij voedt met de moedermelk uit haar Borsten, haar Boezem.
De BaBy, geef je een Beer, een teddyBeer, waardoor het zich veilig en Beschermd voelt...
Ook PaPa is de grote Beschermer van de BaBy....
De Maan is een fascinerend hemelverschijnsel, geheimzinnig en romantisch.
Zij wordt ook in verbinding gebracht met de natuurgeesten en de demonen en spoken, de boze geesten in de lagere sferen van de geestelijke wereld...
Met volle Maan barst de hel los, Vampiers, Weerwolven, kortom, het beest in de mens bevrijdt zich dan, de roep van de natuur, de wilde oerdriften ontwaken...
Magie, hekserij, spoken, tovenarij, dromen en nachtmerries, het volkomen irrationele in de mens
en vooral
de vrouwenziel bracht men in verband met de Maankracht.
De snelle wisselende
gestalten van de Maan bracht men in verband met de snelle wisselende stemmingen
van de grillige en irrationele vrouwenziel,
en de wisselende stemmingen van de baby en het kleine kind.
Geestesziekten zoals manisch, manie, de lunatic, de 'maangekte', de extase en de roes, de geestesvervoering, werden met de Maankracht verbonden. In de Haagse Courant stond: Met volle maan worden de meeste mensen gebeten door dieren [!].
De meeste geboortes en sterfgevallen vinden dan plaats.
Met volle Maan vinden de meeste moorden, verkrachtingen en misdaden plaats ed.
Veel muziek in B klein [de B is de Maantoon] drukt ook dergelijke dingen uit, zoals het begin van de 2e akte uit Wagners Parzifal, de dreigende muziek die het rijk van de boze Magiar Klingsor uitdrukt, de Pathetique van Tsjaikowsky [1e deel - 6e symfonie] en diens Manfredsymfonie [finale...], het strijdthema uit 'Romeo en Julia', de scène uit 'het Zwanenmeer' wat de betoverde meisjes verbeeldt, de finale uit het 'Zwanenmeer', die de triomf van de boze tovenaar verbeeldt, etc. Ook Wagners Walkürenritt staat in B klein.
De 'femme fatale' en de nymfen en sirenen die mannen verleiden en in het ongeluk storten verschijnen ook uit de Maansfeer.
Sirènes van Debussy staat in B, bv.
Artemis and Actaeon
Artemis was aan het baden met haar nimfen en werd betrapt door de jager Actaeon. Zij veranderde hem in een hert en hij werd toen door zijn eigen jachthonden verscheurd.
De jacht en het verzamelen hoort bij primitieve natuurvolkeren die nog in eenheid met de natuur leven. Wanneer men de jacht bedrijft voelt men zich weer verbonden met de natuur, alsof men weer in de oertijd is en moet overleven door wilde beesten te doden...
De Maan verbond men met de nacht, met de wereld van de dromen en nachtmerries, het irrationele, ook het griezelige en onheilspellende.
Veel muziek in B klein heeft zo een mysterieuze nachtstemming, zoals het begin van Schuberts 8e symfonie, of 'Nuages' van Debussy.
Vaak wordt dat verbonden met nevels en wolken, zoals in 'Nuages' van Debussy,
of met de zee, zoals het begin van de Hebriden-ouverture van Mendelssohn. De scène uit het Zwanenmeer van Tsjaikowsky heeft ook een dreigende Maanstemming. Het begin van 'De onzichtbare stad van Kitesh' van Rimsky Korsakow [B klein] beeldt jonkvrouw Fevronia uit, een jonkvrouw die een is met de natuur, met de dieren van het woud, gelijk een Artemis zelf.
'Tapiola' van Sibelius in B klein beeldt de mysterieuze God van de duistere Finse bossen uit.
terug naar het submenu 'planetaire archetypen'
verder naar 'het Mercurius-archetype'
terug naar menu 'Favoriete kunst' / beschouwingen over kunstgeschiedenis
De 7 zielelagen in samenhang met de
planeten:
Saturnus Kruin Geweten Superego ouderdom
Jupiter Hoofd Denken redelijkheid denken 50er
Mars Keel Spreken daadkracht 40er
Zon Hart Voelen Ego = IK voelen 20-40
Venus Bovenbuik Passie verlangen puber
Mercurius
Buik
begeerte
Libido willen
kind
ledematen beweging
speelsheid
Maan
geslacht driften
onderbewuste klein
kind
______________________________________________________
Enige kenmerken van de Planetentypen:
Saturnustype: Ascetische wijsgeer,
kamergeleerde, monnik, onderzoeker
Strenge moralist, integer tot op het bot, religie, wetenschap, trouw, jaloezie
Jupitertype: Wijze leider,
koning, orde, wetten, beschaving, verheven
Autoritair, arrogant, hoogmoedig, hoopvol, logisch denken, hoge heren
Marstype: Doener, willer,
strijder, ondernemer, held, stoere macho
Toorn, daadkracht, grote mond, ijzeren wil, leger, standvastig, moedig
Zonnetype: Stralend charisma,
vriend, redder in nood, held, evenwichtig
gerechtigheid, traagheid, modelburger, zonnig, vrolijk, de gelijke, de broeder
Venustype: Verliefde
kunstenaarsziel, het mooie meisje, passie, verlangen
lief, gulzig, gevoelsextremen, schoonheid, mystiek, ontvangend, kunstzin
Mercuriustype: Speels, vlot,
snel, humor, beweeglijk, nieuwsgierig, flitsend
snel associatief denken, intelligentie, dans, sport, hebzucht, uitgekookt,
charme
Maantype: Dagdromer, passieve
levensgenieter, stemmingswisselingen, lust
wellust, voorzichtigheid, libido, sex, eten-drinken, luieren, grillig,
meeloper
MAAN
Een ongewoon geheimzinnig liefdesspel, verbonden met vlucht en toenadering, met geboorte, groeien, rijpen, verouderen en sterven schijnt zich alle 29,5 dagen tussen Maan en Zon te voltrekken.
Het spel begint kort na zonsondergang, als de nieuwe Maan voor de 1e keer als smalle, zilveren sikkel boven de westelijke horizon opduikt.
Van dag tot dag streeft zijn steeds verder van de zon weg, zich daarbij tot halve Maan en tot volle schijf veranderend, die aan het oostelijke firmament haar baan begint als de Zon in het westen haar dagbaan voltooit.
Nadat zij zich zo het verste van haar verwijderd heeft, snelt de Maan nu weer op de zon toe, zichzelf daarbij van verlangen beetje bij beetje verterend, tot ze hem tenslotte bereikt en in zijn vlammende armen verdwijnt.
Maar hij laat haar weer vrij, en als sikkel begint zij weer een nieuw leven.
Vluchtend,
terugkerend, groeiend en vergaand, en dit eeuwig herhalend.
Geen
ander gebeuren aan de hemel heeft de fantasie zo bevleugeld als de Maan. Reeds
de oude steentijdjager
Men geloofde dat zij in nauwe betrekking stond tot vrouwen, wier maandelijkse cyclus qua tijd, een "Maan maand", zo merkwaardig met de Maancyclus overeen kwam.
Ook
als zinnebeeld van vruchtbaarheid en bevruchting, geboorte en dood scheen de
Maan met de vrouwen nauw verwant.
Men kan boeken volschrijven over welke sporen zij in de mythologie, de cultuur, en de kunst van de vroege hoogculturen, de Antieken en de Oudheid en bij de volkeren van de gehele aarde heeft achtergelaten.
Veel is er nog in volksgebruiken en bijgeloof overgebleven.
Wat
groeien en gedijen moet, moet men met toenemende Maan zaaien en planten. Wat
verdorren en verkommeren moet, moet men met afnemende Maan maaien of
uittrekken.
Haren
en nagels snijdt men het beste met afnemende Maan.
De Maan beïnvloedde alle plantengroei, en het weer, regen en storm.
Omdat in heldere Maannachten vaak de luchtvochtigheid als dauw neerslaat
en de Maan ook voor eb en vloed verantwoordelijk is
zou zij ook met vocht en water
samenhangen.
---------------------------------
Vanwege
haar snelle beweging door de dierenriemtekens en de snelle opeenvolging van
haar verscheidene fasen schijnt de Maan een onbestendig, wankelmoedig,
bedrieglijk en kortlevend schepsel te zijn, welks vale licht allerlei spook-
en geesteswezens te voorsch
Zij
is ook de heerser van alle boze magie en tovenarij.
Ook
verleidt de Maan de slaapwandelaar, de "Mondsüchtige" tot
gevaarlijke klimpartijen over daken en vensterbanken.
En waanzinnigen vallen onder de Maan, de "Lunatic", de Luna tik (maan tik).
Anderzijds
is zij een vriend van alle verliefden, dromers en romantici…
De 16e eeuwse arts, filosoof en schrijver, Agrippa von Nettesheim zegt over de Maan:
"De Maan, het dichtst bij de aarde staande hemellichaam is de behouder van alle hemelse invloeden.
Gezien de snelheid van haar loop treedt zij iedere maand met de zon en de andere planeten en sterren in conjunctie, zij is a.h.w. de gemalin van alle sterren en de vruchtbaarste onder hen.
En omdat zij de stralende invloeden van de Zon zoals van de overige planeten en sterren in zich opneemt, en a.h.w. ermee "bezwangerd" wordt, geeft zij ze door aan de onder zich haar bevindende wereld."
De vermeende werking van de Astrologie geldt als vrouwelijk passief,
en waar zij in de horoscoop als de bepalende kracht optreedt roept zij sterke gevoelens, snel veranderende stemmingen, grillen en buien op.
De mensen die zij beïnvloedt zijn meevoelend en romantisch.
Werken andere planeten ongunstig op de maan, dan voert dat bij de maankinderen tot overmatige gevoeligheid,
overgevoeligheid,
tot wilszwakte
en een onbeheerst
driftleven.
Vrouwe Luna, bij de Grieken Selene, is de heerser van sterrenbeeld Kreeft,
van watervogels, van alle dieren en planten die met water verbonden zijn,
wilgen,
waterlelies,
en de waterrijke gewassen als augurken, komkommers en meloenen.
De
Maan hangt met de zee en de zeevaart samen, roept op tot zeereizen, reizen en
zwemmen.
Molens
worden door wind en water aangedreven, ook deze vallen zoals molenaars onder
de Maaninvloed.
Artemis, de godin van de jacht en de natuur was de godin van de bevallingen en wanneer vrouwen een kind moesten baren hielp zij hen daarbij.
Met haar zilveren boog met pijlen beschermde zij vrouwen en kleine kinderen.
Zo mooi en aantrekkelijk als zij was, Artemis bleef altijd kuis, en van mannen moest zij niets hebben.
Haar kuisheid nam zij zo strikt, dat ze
eens een man [Actaon] die haar betrapte bij het baden veranderde in een hert.
De Maansfeer wordt ook vaak in verbinding gebracht met de wereld van de natuurgeesten, de elfen....
De waternymfen....
De Sirenen....
Maar ook de demonen, dwaallichten...
En de wezens die in onze dromen en nachtmerries rondspoken.
Ook de spoken, klopgeesten en geestverschijninge
Maanmensen zijn vaak paranormaal begaafd en voelen meer dingen aan als nuchtere rationalisten….
-------------------------------------------------------------------------------------------------------------
|
Maan |
Mercurius |
Venus |
ZON |
Mars |
Jupiter |
Saturnus |
|
Zilver |
kwikzilver |
koper |
Goud |
ijzer |
tin |
lood
|
|
Vetplant Waterplant |
klimplant slingerplant |
bergplant bloemen |
kruid-achtige plant
|
struik prikkende planten |
loofboom |
naaldboom |
|
Kerseboom |
iep |
berk |
es |
eik |
esdoorn |
beuk |
|
Babyfase Dromen |
kind spelen |
puber verlangen |
volwassene stralen |
midlife kracht |
rijpe
leeftijd autoriteit |
ouderdom nadenken |
|
Natuur Leven Geboorte water baarmoe-der |
handel verkeer onderwijs geneeskunde informatie |
liefde schoonheid kunst erotiek huwelijk |
“IK” de
mens zelfbewust-zijn harmonie centrum |
oorlog wapens techniek mannelijk leger geweld |
leidersschap recht Vaderschap Gezag wijsheid orde |
de
DOOD starheid geweten de
Rechter inkeer de
kluizenaar |
|
Zee Laagland Water tropen moeras |
lucht licht chaos snelheid drukte |
lente bloemen meisjes tederheid romantiek |
warmte het
hart zonneschijn velden |
vuur hitte droogte woestijn machia |
voorspoed vruchtbare streken welvaart parken |
steen bergen land ijs
en kou poolstreken |
|
21e
eeuw Toekomst het
volk levenskunst karmakunst ......... ................. |
20e
eeuw Modernisme het
volk danskunst moderne dans Strawinsky Niinsky, Fokine M. Jackson etc. |
19e
eeuw Romantiek middenklasse poëzie,
literatuur romans,
drama Wagner Brontë Puccini
bv. |
18e
eeuw Classicisme idem MUZIEK
symphoniëen Beethoven Haydn, Mozart Gluck,
Bach |
17e
eeuw Barok leger
en adel schilderkunst Hollandse
meesters Rembrandt Rubens
e.a.. Fr. Hals e.a.. |
16e
eeuw Renaissance hogere
adel beeldhouwkunst standbeelden Michelangelo Leonardo Palladio |
15e
eeuw en eerder Gotiek geestelijke
stand bouwkunst kathedralen bv.
Chartres de
kathedraal van Ulm bv. |
|
B b
klein B groot |
D D
groot |
F F,
fis, ges groot en klein |
A A groot (a
moll) |
C C
dur/moll cis klein |
E E dur/moll Es dur/moll |
G
(D) G
moll D
moll/dorisch |
|
Kreeft |
tweelingen/maagd |
stier/weegschaal |
leeuw |
ram/schorpioen |
boogschutter/vissen |
steenbok/waterman |
De Maanfase: 0-7 jaar
Maanstemming....