terug naar het submenu 'planetaire archetypen'
verder naar het 'Zonne-archetype'
terug
naar menu 'Favoriete kunst' / beschouwingen over kunstgeschiedenis
Het Venus-archetype
Joffra: Taurus;
De lieftallige vrouwe Venus ofwel Aphrodite, de godin van de liefde en de
schoonheid is de heerseres over sterrenbeeld Stier. In de maand mei, als de
bloempjes bloeien, de bijtjes zoemen, de vlindertjes fladderen en de vogeltjes
fluiten en de natuur één weldaad van paradijselijke levensvreugde is, waart
Vrouwe Venus door de natuur, zodat iedereen verliefd wordt...
De bloemen drukken
altijd de liefde uit, het ontvangende van de vrouw, en geen maand is zo
bloemrijk als de maand mei. De kleur groen is de kleur van Venus...
Het tijdperk
van de Romantiek [de 19e eeuw, in mijn visie bij uitstek een tijdperk waarin sterk het
Venus-karakter naar voren kwam] was ook bij uitstek het tijdperk van de liefde voor de
natuur....
In de toonsoorten hangt G groot samen met Stier, en dat is de
toonsoort van de vrolijke lenteliedjes en volksliedjes, kinderliedjes etc. Denk
bv. aan Mozarts Papageno- en Papagena-aria's uit de Zauberflöte, of de
lenteliederen uit Carmina Burana van Orff.
De Venustoon is de F, en werken in F, zoals Beethovens pastorale symfonie,
hebben vaak een landelijk, pastoraal karakter, en zijn vriendelijk en mild van
karakter. [bv. 'Erotik' van Grieg staat in F groot]
Joffra: Libra
Venus is ook de heerseres over sterrenbeeld Weegschaal. De weegschaal
symboliseert ook als polair teken van Ram de eendracht en samenwerking die
binnen het huwelijk mogelijk is, terwijl de Ram nu juist de individualist is die
altijd alleen zijn eigen gang gaat en zich van niets en niemand wat aantrekt.
Daardoor creëert hij vaak conflicten en disharmonie, terwijl de weegschaal door
zijn afgestemd zijn op de anderen nu juist liefde, vrede en harmonie creëert.
In de toonsoorten zijn Fis en ges groot de toonsoorten van de weegschaal. Denk
daarbij aan 'Le fille aux cheveux du lin' van Debussy.
Joffra: Virgo
Alhoewel Mercurius de heerser over Maagd is, is de Maagd toch vooral een
vrouwelijk symbool waarin we iets kunnen beleven van het Venus-archetype van de
'Femme fragile', de hemelse jonkvrouw, ook wel van de Maagd Maria, die altijd
wordt afgebeeld in het blauw, de kleur van de Maagd.
De toonsoort B groot van de
Maagd is de ultieme romantische toonsoort die gebruikt wordt om de tragische
romantische liefde en de liefdesdood van een jong meisje uit te drukken. Het
slot van Wagners Tristan und Isolde, [Isoldes liefdesdood], het slot van Romeo
en Julia van Tsjaikowsky, het slot van Westside-story van Bernstein [Maria met
de gestorven Tony], de Dantesymfonie van Liszt [Beatrice in de hemel met
vrouwenkoor] staan in B groot. [ook het slot van 'Het Zwanenmeer' van
Tsjaikowsky, als de prins met de Zwanenkoningin naar de hemel schreiden...]
De B is ook de Maantoon, en de Maan staat
evenzeer voor het vrouwelijke in de mens.
Aphrodite, Athens, museum.
Aphrodite symboliseert de schoonheid en verleidelijkheid van de vrouw waar alle mannen verliefd op worden, want Cupido, Eros, Amor, het kind van Ares en Aphrodite is het ventje dat met zijn gouden pijlen bewerkstelligt dat de mensen verliefd worden op elkaar.
De verliefdheid is altijd het gevolg van de wisselwerking
tussen de Mars- en de Venuskracht in de mens, m.a.w. : de Amor en de Eros [de
aardse liefde] is het kind [het gevolg van] de wisselwerking tussen de Mars- en
Venuskracht in de mens...
Botticelli: The Birth of Venus
Vader Hemel [Uranus] verbond zich in liefde met Moeder Aarde [Gea], maar deze
verbintenis werd door Chronos-Saturnus op fatale wijze doorbroken toen hij het
lid van zijn Vader Uranus afsneed waardoor Vader Hemel voortaan boven bleef...
Het lid dreef in de zee, tot uit dit lid de Godin Aphrodite geboren werd.
M.a.w.
: Aphrodite staat voor de 'wereld-eros', het verlangen van Vader Hemel naar
Moeder Aarde. Het zaad van de man valt van boven af neer in de schoot van de
vrouw, en uit deze bevruchting wordt het kind geboren, vandaar dat Venus niet
alleen voor liefde staat, maar ook voor geboorte en bevruchting en het
ontspruiten van nieuw leven.
Botticelli: Spring
De lente, vrouwe Venus waart door de natuur;
Dat is iets wat we allemaal vooral in de lente in
de natuur kunnen beleven, als 'Vrouwe Venus' door de natuur waart... Met name
natuurlijk in de maand mei van Stier en Venus.
Het zaad van de plant valt vanuit
Vader Hemel in de schoot van Moeder Aarde, en aldus wordt de aarde bevrucht, als
het zaad neervalt in de bodem en ontkiemt. In de lente zien we dan overal dit
ontkiemende nieuwe leven uit de bodem verrijzen... Daarom hebben de dichters
altijd de liefde in verbinding gebracht met de lente, de zomer, de ontkiemende
plantenwereld en de bloemenpracht van de lente.
De taalklank A staat voor het
ontvangen van het hogere, zoals de bloem die in zijn A-vorm het zonlicht van
Vader Hemel ontvangt. Steiner brengt dit in verband met mystiek...
Botticelli: Venus and the three graces
Venus en de 3 gratieën. Venus is natuurlijk het archetype dat bij uitstek samenhangt met het gracieuze, zoals bij schone vrouwen, danseressen, de gratie in veel kunstvormen etc.
Arthur Rackham: Freia, Wagners Ring
De Germaanse Godin Freia [Venus] was evenzeer de godin van de liefde en de vruchtbaarheid, en zij bewoonde de boom de linde, die een belangrijke rol speelde in de oude dorpscultuur. De linde was een soort beschermende moeder van het dorp of de gemeenschap, en onder de dorpslinde werden de meifeesten gevierd, alwaar de jongens en meisjes elkaar leerden kennen en waar de nieuwe huwelijken werden gesloten.
VENUS
De
geboorte van Venus was opmerkelijk….
Uranus,
de hemel, verzonk iedere nacht op zijn gemalin Gaya, de aarde, om zich met
haar te verenigen.
Zijn
kinderen stopte hij diep in de holten van de aarde.
Gaya, of Gea steunde onder deze toenemende last en onverdraaglijke benauwenis.
Ze bewoog haar zoon Chronos Saturnus tot een verschrikkelijke maar noodzakelijke daad.
Toen Uranos weer naar beneden kwam werd hij door Chronos met een scherpe sikkel ontmand.
Sindsdien blijft de hemel ver van de aarde verwijderd waarop zich nu eindelijk het leven ongestoord kon ontplooien.
Zo ontstond uit de gewelddadige scheiding van het mannelijke en vrouwelijke de eigenlijke wereld.
In verband met "Vader Hemel" en "Moeder Aarde" spreekt Rudolf Steiner erover dat de eigenlijke bevruchting van de plant niet plaatsvindt als de meeldraden de stamper bevruchten, maar op het moment dat het zaadje op de grond valt en ontkiemt.
Als het valt van de hemel op de aarde, vanuit Vader Hemel als een zaadje neervalt in de Moederschoot van Moeder Aarde.
Plant en Aarde vormen namelijk een eenheid, zaaien is hetzelfde als bevruchten.
--------------------------------------------------------------------------------
Dit, even ter illustratie van het
feit, dat als over "mannelijk" en "vrouwelijk" wordt
gesproken niemand zich persoonlijk als "man" of "vrouw"
moet voelen aangesproken!
Het gaat
hier om krachten, niet om personen!
Als iemand
zich ooit beledigd mocht voelen laat hem dan aan deze opmerking terugdenken!
En
dat geldt ook hetzelfde voor andere zaken als volkeren, beroepen, klassen,
rassen, tijdperken etc.
Alles
wat in deze cursus gezegd wordt heeft betrekking op het BEELD van iets wat in
ONZE ZIEL leeft, en niet op een concreet werkelijk persoon.
Het is een studie in "beeldvorming" en "associatie patronen"....
------------------------------------------------------------------------------
Maar
goed, we gaan nu verder met het verhaal over Gea en Uranos.
Het
van Uranos afgesneden lid viel in de zee en zwom daar langdurig rond, tot uit
hem: Aphrodite, Venus te voorschijn kwam, de schuimgeborene, de uit zee
opduikende , denkt u aan het prachtige en bekende schilderij van Botticeli:
"De geboorte van Venus"...
De
Grieken en Romeinen noemden haar naar die heerlijk stralende planeet die
binnen de aardebaan in 225 dagen om de Zon loopt, en in heldere glans als
avond- of morgenster al in de vroege schemering zichtbaar wordt…
Venus/Aphrodite zou met Hephaistios, de god van het vuur en de smeedkunst zijn getrouwd.
Ze
heeft hem echter met de onversaagde, strijdlustige, onverschrokken oorlogsgod
Mars/Ares bedrogen, uit welks verhouding Eros of Amor te voorschijn kwam: het
ondeugende knulletje met de bekende liefdespijlen….
Mucha: La Primavera, de lente
Door
de Antieken werd zij gehouden voor de vruchtbare Godin van de bloeiende lente
en het van vreugde overlopende voorjaar, voor de beschermster van tuinen,
bloemen en lusthoven.
Haar lievelingsgewassen zijn rozen en leliën.
Haar vruchten zijn de appels.
Haar
lievelingsdieren: Rammen en bokken, hazen, duiven, mussen en de bonte
vlinders.
Maar vooral gold zij als een vrouw, wier onvergelijkelijke schoonheid zelfs de dichters maar onvolkomen vermochten te bezingen.
Wat zeggen ons de woorden als: "Gouden Aphrodite", "goddelijke schoonheid", stralende ogen, verlokkelijke blik, lieflijke rozenrode mond!
Woorden schieten tekort om haar schoonheid te beschrijven, haar uitgelezen kleding, haar, juwelen, haar opmaak, de edelstenen aan de halsketting, de oorbellen, haar armband!
Haar jeugdige lichaam verfriste zij door veelvuldige baden, en met geurige zalven.
Deze
godin waakte ook over de huwelijksliefde en de kinderzegen, want de Weegschaal
is het symbool dat met het huwelijk in verband staat…
Helen of Troy - Dante Gabriel Rosetti
Doch
ook was zij de onweerstaanbare hartenbreekster, en stichtte door haar
schoonheid en geraffineerde verleidingskunsten turbulente verwarringen,
ongelukkig aflopende affaires, politiek gekonkel tot en met oorlogen zoals de
Trojaanse oorlog!
-----------------------------------------------------------------------------------------
De
dienaressen van Aphrodite uit Korinthië beleefden de godsdienst door dans en
muziek, en schokten de gelovigen door gewillige overgave.
De
meisjes van plezier vallen onder haar, zoals in Japan, de Geisha's, die over
een gedegen musische en filosofische scholing beschikken.
Vrouwelijk en passief, wordt zij “Het Kleine Geluk” genoemd.
Zij verleent een beminnelijke gestalte en lang blijvende schoonheid, ronde, glanzende ogen, een mooi gezicht en dik, vol, fraai haar.
De
door haar beïnvloede mensen zouden aantrekkelijk, innemend, vriendelijk,
vrolijk, geestrijk en gecultiveerd, fantasievol, kunstzinnig, gevoelig en
hartstochtelijk zijn.
Maar
ook rustig en naar harmonie strevend zoals het weegschaaltype…
Ze houden van "het goede leven", luxe, en beleven vreugde aan muziek, dichtkunst, schilderkunst, zang en dans.
.jpg)
Ongunstige
invloeden leiden echter tot lichtzinnigheid, onbestendigheid, ijdelheid en
wellust.
---------------------------------------------------------
De beroepen van Venus zijn: De kunstenaar, de kunsthandwerker, kappers, schoonheidsspecialisten, goudsmeden, juweliers, koks, gastvrouw, waard, danseres, jagers, meisjes van lichte zeden, hoeren en koppelaars, ook drogisten....
Een
typisch "Venus beroep" is natuurlijk: De cosmetica!
En daar kan je bijna altijd een perfect opgemaakt, lieftallig Venus meisje
bewonderen...
------------------------------------------------------------------------------
Venus reguleert het klieren systeem en de hormoonhuishouding, het onderlichaam, de vrouwelijke geslachtsorganen.
De
godin van de liefde zou bij wijze van spreken willen dat allen onbekommerd van
het leven genoten...
In
de horoscoop van de man stelt zij de beminde voor, het beeld van de ideale
vrouw, mooi, aantrekkelijk, sensueel, hartstochtelijk en intelligent, de vrouw
die hem helemaal begrijpt!
Het is de vrouw waar de man een slippertje mee maakt, de maîtresse...
De
Maan staat dan eerder voor "Moeder de vrouw" thuis, de
verzorgster...
------------------------------------------------------------------------------------------------------
terug naar het submenu 'planetaire archetypen'
verder naar het 'Zonne-archetype'
terug naar menu 'Favoriete kunst' / beschouwingen over kunstgeschiedenis
De 7 zielelagen in samenhang met de
planeten:
Saturnus Kruin Geweten Superego ouderdom
Jupiter Hoofd Denken redelijkheid denken 50er
Mars Keel Spreken daadkracht 40er
Zon Hart Voelen Ego = IK voelen 20-40
Venus Bovenbuik Passie verlangen puber
Mercurius
Buik
begeerte
Libido willen
kind
ledematen beweging
speelsheid
Maan
geslacht driften
onderbewuste klein
kind
______________________________________________________
Enige kenmerken van de Planetentypen:
Saturnustype: Ascetische wijsgeer,
kamergeleerde, monnik, onderzoeker
Strenge moralist, integer tot op het bot, religie, wetenschap, trouw, jaloezie
Jupitertype: Wijze leider,
koning, orde, wetten, beschaving, verheven
Autoritair, arrogant, hoogmoedig, hoopvol, logisch denken, hoge heren
Marstype: Doener, willer,
strijder, ondernemer, held, stoere macho
Toorn, daadkracht, grote mond, ijzeren wil, leger, standvastig, moedig
Zonnetype: Stralend charisma,
vriend, redder in nood, held, evenwichtig
gerechtigheid, traagheid, modelburger, zonnig, vrolijk, de gelijke, de broeder
Venustype: Verliefde
kunstenaarsziel, het mooie meisje, passie, verlangen
lief, gulzig, gevoelsextremen, schoonheid, mystiek, ontvangend, kunstzin
Mercuriustype: Speels, vlot,
snel, humor, beweeglijk, nieuwsgierig, flitsend
snel associatief denken, intelligentie, dans, sport, hebzucht, uitgekookt,
charme
Maantype: Dagdromer, passieve
levensgenieter, stemmingswisselingen, lust
wellust, voorzichtigheid, libido, sex, eten-drinken, luieren, grillig,
meeloper
|
Maan |
Mercurius |
Venus |
ZON |
Mars |
Jupiter |
Saturnus |
|
Zilver |
kwikzilver |
koper |
Goud |
ijzer |
tin |
lood
|
|
Vetplant Waterplant |
klimplant slingerplant |
bergplant bloemen |
kruid-achtige plant
|
struik prikkende planten |
loofboom |
naaldboom |
|
Kerseboom |
iep |
berk |
es |
eik |
esdoorn |
beuk |
|
Babyfase Dromen |
kind spelen |
puber verlangen |
volwassene stralen |
midlife kracht |
rijpe
leeftijd autoriteit |
ouderdom nadenken |
|
Natuur Leven Geboorte water baarmoe-der |
handel verkeer onderwijs geneeskunde informatie |
liefde schoonheid kunst erotiek huwelijk |
“IK” de
mens zelfbewust-zijn harmonie centrum |
oorlog wapens techniek mannelijk leger geweld |
leidersschap recht Vaderschap Gezag wijsheid orde |
de
DOOD starheid geweten de
Rechter inkeer de
kluizenaar |
|
Zee Laagland Water tropen moeras |
lucht licht chaos snelheid drukte |
lente bloemen meisjes tederheid romantiek |
warmte het
hart zonneschijn velden |
vuur hitte droogte woestijn machia |
voorspoed vruchtbare streken welvaart parken |
steen bergen land ijs
en kou poolstreken |
|
21e
eeuw Toekomst het
volk levenskunst karmakunst ......... ................. |
20e
eeuw Modernisme het
volk danskunst moderne dans Strawinsky Niinsky, Fokine M. Jackson etc. |
19e
eeuw Romantiek middenklasse poëzie,
literatuur romans,
drama Wagner Brontë Puccini
bv. |
18e
eeuw Classicisme idem MUZIEK
symphonieën Beethoven Haydn, Mozart Gluck,
Bach |
17e
eeuw Barok leger
en adel schilderkunst Hollandse
meesters Rembrandt Rubens
e.a.. Fr. Hals e.a.. |
16e
eeuw Renaissance hogere
adel beeldhouwkunst standbeelden Michelangelo Leonardo Palladio |
15e
eeuw en eerder Gotiek geestelijke
stand bouwkunst kathedralen bv.
Chartres de
kathedraal van Ulm bv. |
|
B b
klein B groot |
D D
groot |
F F,
fis, ges groot en klein |
A A groot (a
moll) |
C C
dur/moll cis klein |
E E dur/moll Es dur/moll |
G
(D) G
moll D
moll/dorisch |
|
Kreeft |
tweelingen/maagd |
stier/weegschaal |
leeuw |
ram/schorpioen |
boogschutter/vissen |
steenbok/waterman |
