terug naar het submenu 'planetaire archetypen'
verder naar 'het Saturnus-archetype'
terug naar menu 'Favoriete kunst' / beschouwingen over kunstgeschiedenis
Het Jupiter-archetype

Joffra: Saggitarius;
Jupiter, ofwel Zeus, de God van de donder Donar-Thor is de heerser over Boogschutter, een centaur met pijl en boog. Jupiter hangt samen met het denken, de gedachten wieken op uit het hoofd gelijk een adelaar, het dier van Zeus. De bliksemschicht van de onweersgod Zeus valt samen met de pijl, het doel van de boogschutter, het concentratiepunt in het denken... Beethoven was een Boogschutter en volgens Henrie Zagwijn een Jupitertype. Beethoven schreef het meest overtuigende onweer uit de muziekliteratuur in F klein, de Boogschuttertoonsoort!! Deze illustratie past dus ideaal bij de F-klein uitbarsting aan het begin van het onweer, het 4e deel uit Beethovens Pastorale [6e] symfonie....

Joffra: Pisces
Jupiter was de heerser over sterrenbeeld Vissen, na 1846 werd dat Neptunes, de God van de Zee, evenzeer een machtige en autoritaire Godheid... Sinds 1413 leven we in het Vissentijdperk van de ontwikkeling van de Bewustzijnsziel. Bij Jupiter, die inwerkt op het hoofd hoort ook het denken, de logica, en de wetenschap. Vanaf de 15e eeuw nam de wetenschap een grote vlucht. Ook grote reizen horen bij Jupiter, en in de 15e eeuw beginnen de grote reizen, de ontdekkingsreizen, over zee, waar Neptunes zijn rijk heeft... Vissen houdt ook verband met de handen en voeten en de handel, want de handel is datgene wat van hand tot hand gaat, het handelen en verhandelen. Vanaf de 15e eeuw is niet meer de staat, de koningen en ministers, generaals ed. de baas, maar de handel, de economie, de handelaren. De geldeconomie bepaalt de macht. De Engelsen en de zeevarende volkeren van West-Europa, de Portugezen, Hollanders, Spanjaarden en de Engelsen zijn bij uitstek de Vissen-volkeren, de toonaangevende volkeren van het Vissentijdperk. De mythe van 'De Vliegende Hollander' symboliseert het begin van het Vissentijdperk. Rond de tijd van de ontdekking van Neptunes als nieuwe heerser over Vissen componeert Wagner 'Der Fliegende Holländer', in de Vissentoonsoorten D klein en F groot. In dezelfde tijd verwerft het meest toonaangevende Vissenvolk van het Bewustzijnsziele-Vissen-tijdperk de wereldmacht: Het Engelse volk wordt in het Victoriaanse tijdperk de machtigste natie op aarde zodat Engeland rond 1900 1/4 ? 1/3 van de wereld in handen heeft. Sindsdien is het Engels de wereldtaal geworden en is de Anglicaans-Amerikaanse materialistische cultuur toonaangevend geworden [ook de Amerikanen zijn Engelsen]. In tegenstelling tot de oude Romeinen verwierven de 'Nieuwe Romeinen', de Engelsen, de wereldmacht in de tijd van het 'Empire-builden' niet via de strijd over land, wat bij Mars en Ram hoort, maar via het handel drijven over zee, wat bij Vissen en Jupiter-Neptunes hoort. Het gebied van de Vissen is de Atlantische oceaan, en de Noordzee...

Zeus or Neptune
Dit is het meest beroemde Zeusbeeld van de oude Grieken en drukt in zijn vormen goed de kracht, wijsheid en autoriteit uit van het Jupiter-archetype.

Zeus is een machtige heerser, de gebieder van
de hemelen, de koning onder de Goden, machtig tronend op de Olympus. Het
majestueuze en koninklijke karakter van het Jupiter-archetype komt hier
duidelijk naar voren.
Wanneer men de mens als mikrokosmische afspiegeling van de makrokosmos bekijkt
kan men zeggen dat het onderlichaam, de voeten bv. verbonden zijn met de aarde,
en het hoofd verrijst fier erboven uit in de hemel. Het menselijk hoofd is dus
ahw. de hemelse troon van van de Jupiterkracht in de mens, ieder mens is in zijn
hoofd dus een machtige Zeus... Men kan ook zeggen dat het hoofd van de mens,
waar het denken zetelt 'de koning' in de mens is, de baas over het lichaam...
De E is de Jupitertoon, en muziek in E en Es groot [en klein] is vaak
groots, majestueus, koninklijke en verheven. Het verheven middendeel uit 'Jupiter'
uit de 'Planets' van Gustav Holst staat bv. in Es groot. Ook de grote poort van
Kiew van Moussorgsky [Schilderijententoonstelling] staat in Es groot, en het
slot van Mahlers 2e en 8e symfonie met enorm koor en orkest. Overweldigende
grootsheid vinden we vaak in E en Es, denk verder aan symfonieën in Es en E,
zoals Bruckners 4e en 7e, Sibelius' 5e, Nielsens 5e, Tsjaikowsky's 5e,
Beethovens 3e, etc.

In de tempel van Zeus / Jupiter stond een machtig Godenbeeld, waaraan keizers eer bewezen als ze bv. een oorlog hadden gewonnen... Zeus verschijnt hier duidelijk als een koninklijke heerser, een Vader, ordeschepper, een autoriteit. Keizers identificeerden hun koninklijkheid dus met Jupiter...

Zeus /Jupiter

Thor / Donar
Bij de Germanen was Thor / Donar het equivalent van Jupiter-Zeus. Evenals Zeus was Donar de God van het onweer en van de donder, Thor bewerkstelligde dat door met zijn hamer te slaan, waardoor een vonk, een bliksem ontsprong, waarna de donder volgde...

The Acropolis - Athens
Zeus at de Godin van het denken Metis op en kreeg een enorme hoofdpijn. De Mars-god Vulcanus, de smit, splijtte de schedel van Zeus open, en daaruit werd de Godin Athene geboren, de Godin het het rationele denken, maar ook van oorlogsvoering ed. In Athene wijdde men de belangrijkste tempel aan haar, de tempel van Athene op de Acropolis-heuvel. Opmerkelijk is het dus dat het orgaan van Jupiter het hoofd is en hij voor het logische denken staat. Het orgaan van de Ram is het hoofd, en men ziet dus, dat aan het begin van het verstandsziele-tijdperk, het Ramtijdperk, uit het Zeus-hoofd, bij het begin van het Ramtijdperk, het hoofd-denk-tijdperk, het rationele denken werd geboren van de Godin Athene. Na het irrationele stiertijdperk, wat samenhing met de spraakmagie van de Farao's en hogepriesters, [Stier hangt samen met de keel] en de oude helderziendheid, en het oude mythische beeld-denken, er nu een rationeel tijdperk aanving van een verhoogde bewustheid van denken. En hier, in de stad van de uit het Zeushoofd geboren Athene werd het rationele denken geboren van de Griekse filosofen zoals Socrates, Plato en Aristoteles... Echter niet alleen in Griekenland vonden we in die tijd een nieuwe filosofische impuls, ook in andere landen, het was immers ook de tijd van Boeddha, Lao Tse en andere grote filosofen.

Reconstruction of the Acropolis - Athens
Opmerkelijk is het dus dat Athene zowel het rationele denken als de
oorlogsvoering onder haar hoede had, het rationele denken uit het hoofd, Zeus en
Ram, en de oorlogsvoering van Mars-Ram... Vandaar dat wellicht Zeus de oppergod
was, omdat hij in het menselijke hoofd zetelt.
Europa als werelddeel werd al geboren tijdens het Stiertijdperk, Zeus ontvoerde
jonkvrouw Europa in de vorm van een Stier en bracht haar naar Kreta. Daar, op
dat eiland, werd 'Europa' als werelddeel 'geboren'. De overgang van het Stier- naar het Ramtijdperk
wordt gesymboliseerd door de mythe van Theseus, die de Minotaurus verslaat. De
Stierkracht van het Egyptische gewaarwordings-ziele-tijdperk [2907 v.c. -
747 vc] was de oude helderziendheid die zich via de bloedsbanden voortzette. Bij
het paleis van koning Minos op Kreta bevond zich het labyrint, daar hield zich
de monsterlijke Minotaurus schuil, half mens, half stier, die mensen verslond.
Met behulp van de draad van Ariadne kon Theseus de weg terugvinden en de
Minotaurus verslaan. Het labyrint zijn de hersenkronkelingen, en in het
stiertijdperk kon men nog niet de draad van de logische gedachtegang vasthouden,
men werd dan 'verslonden' door de oude helderziendheids-krachten van het
irrationele Stiertijdperk van de 'Minotaurus'. De held Theseus kon de draad van
de gedachtegang vasthouden en verdwaalde niet meer in het labyrint van zijn
hersenen en kon zodoende de stierkracht van de oude helderziendheid en de
irrationele dwalingen van het stiertijdperk overwinnen....
terug naar het submenu 'planetaire archetypen'
verder naar 'het Saturnus-archetype'
terug naar menu 'Favoriete kunst' / beschouwingen over kunstgeschiedenis
De 7 zielelagen in samenhang met de
planeten:
Saturnus Kruin Geweten Superego ouderdom
Jupiter Hoofd Denken redelijkheid denken 50er
Mars Keel Spreken daadkracht 40er
Zon Hart Voelen Ego = IK voelen 20-40
Venus Bovenbuik Passie verlangen puber
Mercurius
Buik
begeerte
Libido willen
kind
ledematen beweging
speelsheid
Maan
geslacht driften
onderbewuste klein
kind
______________________________________________________
Enige kenmerken van de Planetentypen:
Saturnustype: Ascetische wijsgeer,
kamergeleerde, monnik, onderzoeker
Strenge moralist, integer tot op het bot, religie, wetenschap, trouw, jaloezie
Jupitertype: Wijze leider,
koning, orde, wetten, beschaving, verheven
Autoritair, arrogant, hoogmoedig, hoopvol, logisch denken, hoge heren
Marstype: Doener, willer,
strijder, ondernemer, held, stoere macho
Toorn, daadkracht, grote mond, ijzeren wil, leger, standvastig, moedig
Zonnetype: Stralend charisma,
vriend, redder in nood, held, evenwichtig
gerechtigheid, traagheid, modelburger, zonnig, vrolijk, de gelijke, de broeder
Venustype: Verliefde
kunstenaarsziel, het mooie meisje, passie, verlangen
lief, gulzig, gevoelsextremen, schoonheid, mystiek, ontvangend, kunstzin
Mercuriustype: Speels, vlot,
snel, humor, beweeglijk, nieuwsgierig, flitsend
snel associatief denken, intelligentie, dans, sport, hebzucht, uitgekookt,
charme
Maantype: Dagdromer, passieve
levensgenieter, stemmingswisselingen, lust
wellust, voorzichtigheid, libido, sex, eten-drinken, luieren, grillig,
meeloper
Van een rijpe,
zich in ambt en waardigheid bevindende, op de drempel van de ouderdom staande
man, verwacht wel ieder een rustig waardig gedrag, een verstandig en
evenwichtig handelen, een respectabel en representatief optreden
Bekijken we vanuit dit gezichtspunt de planeten, dan schijnt dit het beste met Jupiter overeen te komen.
Hij schijnt
bijna net zo helder als Venus, staalt een mild licht uit en gaat in zogezegd
waardige schreden van 12 jaren in zijn baan rondom de Zon.
Daar lag een
vergelijking met een koninklijke Godheid, een Heerser over Goden en mensen
voor de hand.
Bij de oude
Grieken heette de 7e representant van de kosmïsche en aardse ordening: de
God ZEUS.
Hij was een
oud-Europese Hemelgod een wolkenverzamelaar die op de hoogste bergtop tronend
bliksem, donder en regen zond….
Reeds bij de
geboorte van Zeus vonden dramatische gebeurtenissen plaats.
Zijn Vader
Chronos verslond alle door hem verwekte kinderen opdat zij hem later niet de
heerschappij afhandig zouden maken.
Toen Zeus, de
jongste zoon geboren werd reikte Rhea, zijn moeder haar gemaal in plaats van
het kind echter een steen, die hij zonder het te bekijken verslond.
Later trad Zeus
met zijn vader in het strijdperk, stootte hem van zijn troon, en dwong hem de
verslonden doch onsterfelijke kinderen weer terug te geven.
Ook andere
oorlogen met de Titanen en de Giganten won hij.
Dat was
tegelijkertijd een triomf over al het boze, woeste en onordelijke.
Zo werd hij de
ORDESCHEPPER van alle dingen, tot wetgever voor Goden en mensen, voor staat en
familie ….
Als
rechtvaardige, milde en wijze rechter waakte hij over de waarachtigheid van de
eed en het naleven van de trouw.
Hij was de
grote schutspatroon die de nationale vrijheid waarborgde, de grenzen
verzekerde, land en stad, huis en familie voor onhei1 beschermde, het eigendom
garandeerde, het gastrecht heiligde en de boeteling genade verleende.
Hij was de
moedige aanvoerder in de veldslag, en
de betrouwbare redder in alle nood.
---------------------------------------------------------------------------------------------------
En hoe vreemd
dat bij zo'n achtenswaardige God ook lijkt, hij had talloze liefdes-affaires
met Godinnen en aardse vrouwen, had vele onechtelijke kinderen, terwijl hij
getrouwd was met zijn zuster Hera, de beschermvrouwe van het huwelijk.
Doch: “Quot
licet Jovi, non licet dovi” wat Jupiter is toegestaan is, daarom de koe nog
niet toegestaan.
Met andere
woorden: De werkelijk machtige kan zich nu eenmaal meer permitteren als de
bakker of de melkboer...
Met Jupiter, de
beste en de grootste, de Heer van hemel, het licht en het weer identificeerden
de Romeinen deze God-Vader.
In het kostuum
van Jupiter reden de overwinnende veldheren naar diens tempel op het Capitool,
waar ze het standbeeld van Jupiter een lauwerkrans opzetten
….
“Fortuna Major”, “Het
Grote Geluk” wordt hij genoemd.
De weldoener die vruchtbare vochtigheid brengt.
Onweer brengt immers regen.
Jupiter
zou mannelijk, actief, grootmoedig, genereus, nobel en rechtvaardig zijn.
Jupitermensen
zijn voorbeeldige vadernaturen.
Trouwe
vrienden, die steeds plichtbewust en edel handelen.
Vol van
levenskracht, in het zekere gevoel van welstand en rijkdom zijn ze goed en
genadig, hulpvaardig, rechtvaardig, slim en matig, evenwichtig, harmonieus,
vrijmoedig, vrijgevig, optimistisch en enthousiast, ernstig, diepzinnig, en
met scheppende fantasie behept.
En nog heden ten dage noemen we allen joviaal, die ons vrolijk, opgeruimd en monter toeschijnt.
Dit woord is
namelijk van Jovis of Jupiter afgeleid....
De op zijn majesteit toevertrouwde rechters, filosofen en geestelijken kunnen wij vertrouwen …
________________________________________________
Ongunstige
invloeden van Jupiter zetten echter aan tot brasserij, zwelgerij, traagheid,
protserigheid, grootheidszucht, of tot mateloosheid en goedkoop genot, en
verleidt tot schijnheilige demagogie.
Dit kunt u
misschien aan de Barok-architectuur ook goed beleven.
Denkt u
bijvoorbeeld aan de Trevi-fontein uit Rome, met Neptunus als de koning der zeeën....
Jupiter en
Neptunus zijn verwante goden.
Het symboo1 van
de vissen werd immers eerst door Jupiter en later door Neptunus beheerst.
Het zijn beide
koninklijke figuren.
Jupiter is de
koning van de hemel en de wolken en de regenstormen, en Neptunus is de koning
van de zee.
Denkt u aan de
Sint Pieter, de grootste kathedraal ter aarde, dus misschien wel het summum
van Barokke grootsheidzucht en demagogie.
Jupiterkinderen bedrijven "de Hoge Jacht", met valken en pijl en boog, zoals de Boogschutter.
Wie dat wil
moet eerst leren richten en schieten.
De jager blaast op zijn jachthoorn, de vossenjacht met de honden is ophanden.
Ze jagen achter een hert.
Een Jupitermens
zit waardig, hoog op een paard ….
De organen van
Jupiter zijn de lever, voeten en bovenbenen.
Hij
is de Heerser over Boogschutter en Vissen.
De
adelaar is zijn heilig dier de scepter is zijn attribuut, de eik is zijn
heilige boom.
Ook
de monnik in zijn cel en de rechter met zijn pruik vinden we op het plaatje
van de "Jupiterkinderen".
Jupiter is de grootste planeet van ons zonnestelsel.
-----------------------------------------------------------------------------------------------------------
|
Maan |
Mercurius |
Venus |
ZON |
Mars |
Jupiter |
Saturnus |
|
Zilver |
kwikzilver |
koper |
Goud |
ijzer |
tin |
lood
|
|
Vetplant Waterplant |
klimplant slingerplant |
bergplant bloemen |
kruid-achtige plant
|
struik prikkende planten |
loofboom |
naaldboom |
|
Kerseboom |
iep |
berk |
es |
eik |
esdoorn |
beuk |
|
Babyfase Dromen |
kind spelen |
puber verlangen |
volwassene stralen |
midlife kracht |
rijpe
leeftijd autoriteit |
ouderdom nadenken |
|
Natuur Leven Geboorte water baarmoe-der |
handel verkeer onderwijs geneeskunde informatie |
liefde schoonheid kunst erotiek huwelijk |
“IK” de
mens zelfbewust-zijn harmonie centrum |
oorlog wapens techniek mannelijk leger geweld |
leidersschap recht Vaderschap Gezag wijsheid orde |
de
DOOD starheid geweten de
Rechter inkeer de
kluizenaar |
|
Zee Laagland Water tropen moeras |
lucht licht chaos snelheid drukte |
lente bloemen meisjes tederheid romantiek |
warmte het
hart zonneschijn velden |
vuur hitte droogte woestijn machia |
voorspoed vruchtbare streken welvaart parken |
steen bergen land ijs
en kou poolstreken |
|
21e
eeuw Toekomst het
volk levenskunst karmakunst ......... ................. |
20e
eeuw Modernisme het
volk danskunst moderne dans Strawinsky Niinsky, Fokine M. Jackson etc. |
19e
eeuw Romantiek middenklasse poëzie,
literatuur romans,
drama Wagner Brontë Puccini
bv. |
18e
eeuw Classicisme idem MUZIEK
symphoniëen Beethoven Haydn, Mozart Gluck,
Bach |
17e
eeuw Barok leger
en adel schilderkunst Hollandse
meesters Rembrandt Rubens
e.a.. Fr. Hals e.a.. |
16e
eeuw Renaissance hogere
adel beeldhouwkunst standbeelden Michelangelo Leonardo Palladio |
15e
eeuw en eerder Gotiek geestelijke
stand bouwkunst kathedralen bv.
Chartres de
kathedraal van Ulm bv. |
|
B b
klein B groot |
D D
groot |
F F,
fis, ges groot en klein |
A A groot (a
moll) |
C C
dur/moll cis klein |
E E dur/moll Es dur/moll |
G
(D) G
moll D
moll/dorisch |
|
Kreeft |
tweelingen/maagd |
stier/weegschaal |
leeuw |
ram/schorpioen |
boogschutter/vissen |
steenbok/waterman |
















