Terug naar het menu favoriete kunst
naar het volgende submenu [6: Van Gogh en het Zonne-archetype]
5/ Architectuur van de macht
[Mars, Jupiter, etc.] / Architecture of the power [Mars, Jupiter
etc.]
Ondersubmenu 1: De Oudheid
Verder naar ondersubmenu 2: Middeleeuwen
De Oude Hoogculturen
The pyramids of Gizeh
Al sinds de vroegste tijden hebben de heersers hun macht al uitgedrukt door het
neerzetten van kolossale gebouwen. Architectuur als kunstvorm hangt samen met
Satnrnus, en dat wil zeggen dat het te maken heeft met de hoogste klasse van de
maatschappij, de 'opperbazen'. In vroeger tijden was de 'Saturnusklasse', de
Priesterklasse ook de klasse die de oppermacht had. Bij de oude Egyptenaren was
de Farao ook de hogepriester. In die oude elitaire maatschappij was er een
pyramide van macht. De punt van de driehoek drukt de Farao uit, ofwel de
oppergod. Daaronder komen dan de lagere klassen, waarvan er steeds meer waren.
Onderaan, het laagste volk, de grote massa die onderworpen was aan de oppermacht
van de Farao.
Egyptische piramides, oude tempels en Art Deco-architecuur laat zich goed
combineren met het 1e deel uit Orffs 'Carmina Burana'...
Pyramide of Gizeh and the Sphinx
Luxor: Mennon Kolossen / Colosses
De beeldhouwkunst staat een machtstrap lager als de bouwkunst en hangt met Jupiter samen, de klasse van de koningen en staatslieden, de hoge heren. Vandaar dat men in standbeelden de hoge heren, heersers en koningen vereeuwigd, meestal gezeten op een paard, want het paard hoort bij Jupiter, die immers de heerser is over Boogschutter, de centaur, half paard, half mens. Het paard drukt de denkkracht uit en wordt als een 'edel dier' met 'hoofd' ipv. kop beschouwd. In de oude tijden werden dan ook kolossale beelden gemaakt om de heerschappij van de regerende klasse uit te drukken.
The temple of Salomon in Jerusalem
De tempel van Salomon in Jeruzalem, eveneens een voorbeeld van overweldigend machtsvertoon door de architectuur. Het verwoesten van een gebouw door een oorlog drukt dan ook de ondergang van de macht van een tegenstander uit.
Pyramide of Chichen Itza
Ook in Midden-Amerika werden machtige piramides gebouwd ten teken van de
oppermacht van de goden en de heersers. Als men de piramide beklimt, komt men
ahw. steeds dichter bij de Godheid, die bovenin zijn tempel had. Daar werden in
die tijden ook massale mensenoffers gepleegd, die na de slachting van de piramide
werden afgegooid.
The temple of Ankor
Klassieke Oudheid
The Acropolis in Athens
De centrale tempel werd vaak op een heuvel in het centrum van een stad geplaatst ten teken dat God / de Godheid boven het volk staat, bovendien was men dan dichter bij de hemel, de plaats waar de Goden vertoeven, zoals Zeus in zijn machtige hemelse paleis.
The Acropolis in Athens
De centrale tempel van Athene is nog steeds te bewonderen op de heuvel. Later
werd de gewoonte om de tempel op het hoogste punt van de stad neer te zetten
voortgezet in de Middeleeuwen, waar men de kathedraal of stadskerk ook op het
hoogste punt van de stad neerzet, zoals bv. de kathedraal van Lincoln.
De tempel / kathedraal op het hoogste punt van de stad
The Mount st. Michael
De Mont st. Michel is een mooi en indrukwekkend voorbeeld van een kerk die op een heuvel of een berg staat en daardoor een grote macht uitdrukt... Zelfs in Den Haag staat de grote kerk op een heuvel. Men kan dat nauwelijks zien, maar als men per fiets de Prinsenstraat inrijdt, richting grote kerk, dan voelt men aan het fietsen dat men dat men een heuvel opgaat. Rijdt men dan verder, voorbij de grote kerk, richting grote Marktstraat, dan gaat men weer de heuvel af...
De Sint Vitus kathedraal op
een heuvel in de stad [Praag]
Het oude Rome
Rome, Colloseum
Na de Grieken kwamen de Romeinen, die als uitdrukking van hun macht natuurlijk
evenzeer grote gebouwen lieten verrijzen, zoals het colosseum. Later werd de
Romeinse architectuur, in het Neoclassicisme, de typische
marsstijl....
De filmmuziek uit Ben Hur, de 'Romeinenmarsen' van Miklos Rosza of het slot van
de 'Pini di Roma' [de Pijnbomen langs de Via Appia] van Respighi passen bij dit
soort beelden....
Rome, Pantheon
Rome, Engelenburcht; fortress of the angels
Gebouw uit de Romeinse tijd. Een vorm van het marciaal bouwen van verdedigingsburchten wat in de Middeleeuwen werd voortgezet. In de Middeleeuwen werden door de ridders en de adel vele burchten gebouwd. Dat is nu een echte Mars-architectuur, aangezien het in het teken stond van de verdediging voor oorlogsvoering. De ronde vorm vindt men ook terug in schilden en in het Marssymbool. Het hangt samen met verdediging, afweer, zich sterk maken, zichzelf beschermen [allen E-woorden, de E is de Marsklank]. Mars is een afwisseling van aanval en verdediging, men valt aan in de puntvorm [schietgaten, speren, zwaarden, messen, geweren, wapens] en men verdedigt zich in de ronde vorm van bv. een burcht.
Verder naar ondersubmenu 2: Middeleeuwen
Terug naar het menu favoriete kunst
naar het volgende submenu [6: Van Gogh en het Zonne-archetype]
__________________________________________________________
Schema van de 7 eeuwen van de 7 kunstgeschiedenisperioden
Hieronder een schema die iets laat zien
van mijn visie op de kunst- en muziekgeschiedenis in samenhang met de
planeten-archetypen, zoals ik dat op deze website en in mijn cursussen 'De
Beeldentaal van de kunst' en 'Kunst- en Muziekgeschiedenis'* naar voren breng:
_____________________________________________________________________________
Het gaat hier om de
1e 7 eeuwen van het 5e na-atlantische cultuurtijdperk, het zg.
Bewustzijns-ziele-tijdperk dat volgens Rudolf Steiner in het jaar 1413 begint,
maar wat zich al in de Late Middeleeuwen, de Gotische periode [rond 1200] begint
voor te bereiden.
In mijn visie wordt iedere eeuw min of meer sterk gekleurd door een
planeten-karakter en alles wat daarmee samenhangt. [natuurlijk zijn er lange
overgangsperiodes]
__________________________________________________________________
eeuw**:
15e
16e
17e
18e
19e
20e
21e
stijlperiode:
Gothiek/ Renais-
Barok Klassi-
Roman- Moder-
Post-
Vroeg-
sance
cisme
tiek
nisme moder-
renaissance
nisme
?
karakter: streng
verheven
groots zonnig
passie
humor dromerig
ascetisch koninklijk
deftig harmonieus
gevoel speels
mysterieus
planeet:
Saturnus Jupiter
Mars Zon
Venus
Mercurius Maan
(Jupiter)
heersende/zich
geestelijke adel grooton-
burgerij burgers
volk
volk,
emanciperende
stand koning dernemers
onderne- kunste-
midden-
vrouwen
klasse:
(koning)
mers naars
stand jeugd
etc.
staatsvorm(en): theocratie aristo- absolu- republiek
republiek demo-
socialis-
cratie tisme
cratie tische
verzorgingsstaat
dominerende
architec- beeld-
schilder-
muziek
poezie en
danskunst levenskunst
kunstvorm:
tuur
houwkunst kunst
en (absoluut)
literatuur tv. cinema
karmakunst
kathedraal
standbeeld reliëfkunst [symfonie] theater,
reclame
kunst in
drama commerciële
dienst
muziek v.h.
leven
Bijvoorbeeld:
Dom
van Michel- Rembrand
Mozart Novalis Nijinsky levenskunste-
Keulen angelo Barokinte- Beethoven Wagner Michael
naar, de taak
rieur
Brontë Jackson van iedere mens
typerende kerk- hofmuziek
ceremoniële concert- salonmuziek Jazz, pop
therapetische
muziek- muziek koormuziek muziek
& muziek, lied,
lyrisch volksmu- muziek, gebruiks-
genres: missen madrigalen opera, ora-
symfonie, pianostuk, ziek, expe- muziek, impro-
motetten ceremoni- torium, con- sonate,
symfonisch rimentele visatorische mu-
?le muziek certen voor kamer-
gedicht, mu- muziek ziek, New age
canzona's academiën muziek,
ziekdrama dansmu- muziek
hofdansen
komische [Wagner] ziek, mtv
opera
________________________________________________________________________________
* In de cursus 'Kunst- en muziekgeschiedenis' veelal zonder theoretische uitleg over de planeten-archetypen, omdat dit een meer algemene cursus is, die ook geschikt is voor mensen zonder interesse in-. of kennis van astrologische symboliek of astrologische archetypen, en spirituele- dan wel antroposofische interessen.
** -Overigens, in mijn visie begint een nieuwe 'eeuw' niet rond een --00
jaartal, maar over het algemeen wordt een nieuwe tijdgeest merkbaar tussen --10
en --20.
De 20e eeuw begon bv. na de 1e wereldoorlog, na 1918. Rond 1900 zaten we nog
midden in de nabloei van de Romantische periode.
De 'nieuwe eeuw' begint meestal na een grote politieke omwenteling.
Bv. : 1413: Eerste ontdekkingsreis van Hendrik de zeevaarder, opbloei van de
kunsten in Italië; Rond 1510: Magelhaes maakt de eerste wereldreis, de Azteken
en Inka's worden door de Spanjaarden verslagen; 1618: Uitbraak 30-jarige oorlog;
1713: Vrede van Utrecht, 1715: Lodewijk de 14e sterft, begin van de Verlichting;
1814: Weens congres, hervorming van Europa, 1815: Napoleon definitief verslagen
bij Waterloo; 1917: Russische revolutie en inmenging VS in de 1e wereldoorlog,
einde supermacht van Engeland, alle keizerrijken zijn ten val gebracht, totale
hervorming van Europa;
Op dit moment leven wij dus nog midden in het Modernisme van de 20e eeuw.
Tussen 2010 en 2020 zal een grote omwenteling plaatsvinden waarna de nieuwe eeuw
kan beginnen met een geheel andere tijdsgeest.
De 7 zielelagen in samenhang met de
planeten:
Saturnus Kruin Geweten Superego ouderdom
Jupiter Hoofd Denken redelijkheid denken 50er
Mars Keel Spreken daadkracht 40er
Zon Hart Voelen Ego = IK voelen 20-40
Venus Bovenbuik Passie verlangen puber
Mercurius
Buik
begeerte
Libido willen
kind
ledematen beweging
speelsheid
Maan
geslacht driften
onderbewuste klein
kind
______________________________________________________
Enige kenmerken van de Planetentypen:
Saturnustype: Ascetische wijsgeer,
kamergeleerde, monnik, onderzoeker
Strenge moralist, integer tot op het bot, religie, wetenschap, trouw, jaloezie
Jupitertype: Wijze leider,
koning, orde, wetten, beschaving, verheven
Autoritair, arrogant, hoogmoedig, hoopvol, logisch denken, hoge heren
Marstype: Doener, willer,
strijder, ondernemer, held, stoere macho
Toorn, daadkracht, grote mond, ijzeren wil, leger, standvastig, moedig
Zonnetype: Stralend charisma,
vriend, redder in nood, held, evenwichtig
gerechtigheid, traagheid, modelburger, zonnig, vrolijk, de gelijke, de broeder
Venustype: Verliefde
kunstenaarsziel, het mooie meisje, passie, verlangen
lief, gulzig, gevoelsextremen, schoonheid, mystiek, ontvangend, kunstzin
Mercuriustype: Speels, vlot,
snel, humor, beweeglijk, nieuwsgierig, flitsend
snel associatief denken, intelligentie, dans, sport, hebzucht, uitgekookt,
charme
Maantype: Dagdromer, passieve
levensgenieter, stemmingswisselingen, lust
wellust, voorzichtigheid, libido, sex, eten-drinken, luieren, grillig,
meeloper